Od czego zależy koszt wdrożenia Akeneo/PIM? Jak go zoptymalizować? | Blog X-Coding
od-czego-zalezy-koszt-wdrozenia-akeneo-pim-jak-go-zoptymalizowac

Od czego zależy koszt wdrożenia Akeneo/PIM? Jak go zoptymalizować?

Dziś poruszymy temat, który chyba najbardziej interesuje wszystkich tych, którzy zastanawiają się nad wdrożeniem PIM w swojej organizacji. Oczywiście ci, którzy już niejeden projekt mają za sobą, dobrze znają odpowiedź na pytanie „ile to kosztuje”. Brzmi ona: to zależy. Realizacja projektu wdrożenia Akeneo to zakres 10 tysięcy — 1 miliona złotych. Twój projekt prawdopodobnie będzie w tym przedziale. W dalszej części dowiesz się, na którym pułapie tego przedziału rezerwować swój budżet na wdrożenie.

Ile kosztuje wdrożenie PIM?

Bardzo lubię analogie motoryzacyjne więc i w tym temacie się nią posłużę. Wymiana silnika w samochodzie jest kosztowną naprawą — jedna osoba powie, że zapłaciła 3 tysiące złotych i była to bardzo duża cena, inna, że wydała 20 tysięcy i cieszy się, że tylko tyle. Dzieje się tak dlatego, że pojęcia „drogo” i „tanio” są względne, a sama cena zależy od wielu czynników. Przy wymianie silnika istotne będzie, jak duży on jest, jak ciężko go kupić, ile rzeczy należy dodatkowo wymienić/zmienić, aby dokonać takiej naprawy, ile pracy należy włożyć, żeby wyciągnąć stary silnik i zamontować nowy itd. Podobnie jest z kosztem prac w obszarze e-Commerce lub ogólnie rozumianym IT.

Z jedną uwagą: tutaj nie mamy do czynienia z modelami i markami, w ramach których ceny są spójne i można na nich bazować. Nie ma takich samych przedsiębiorstw, nie ma takich samych procesów wewnątrz firmy. Koszty wdrożeń zawsze są dedykowane.

W tym artykule postaram się przybliżyć i wytłumaczyć czynniki wpływające na koszt wdrożenia Akeneo PIM. Pod lupę weźmiemy Akeneo w wersji Community.

Główne czynniki, które opisaliśmy niżej to:

  1. Wstępne wdrożenie Akeneo i zbudowanie infrastruktury;
  2. Środowisko dedykowane kontra środowisko klienta;
  3. Migracja danych;
  4. Integracje;
  5. Dedykowane funkcjonalności;
  6. Prowadzenie projektu.

Jeśli przed lekturą artykułu chciałbyś trochę odświeżyć swoją wiedzę na temat PIM (lub po lekturze nabierzesz ochoty na więcej) — zobacz inne nasze artykuły o tym rozwiązaniu.

Instalacja i konfiguracja

instalacja i konfiguracja akeneo

Pierwszy etap wdrożenia Akeneo w kontekście technicznym to oczywiście przygotowanie infrastruktury, instalacja samego rozwiązania oraz jego konfiguracja. To ile ten etap będzie kosztował, zależy bezpośrednio od następujących czynników:

Infrastruktura profesjonalna kontra „domowa”

Naszym zwyczajem podczas wdrożenia Akeneo (i nie tylko) tworzymy 3 środowiska: produkcyjne, pre-produkcyjne (lub stage) oraz testowe. Dzięki takiemu podziałowi od początku umożliwiamy klientowi wygodne korzystanie z narzędzia oraz sprawne tworzenie i wdrażanie zmian (testowanie ich w środowisku testowym, wykazywanie ich do akceptacji na pre-produkcji oraz ostatecznie wdrożenie zmian na produkcji). Koszt takie wdrożenia jest oczywiście większy od zwyczajnego „zainstalowania” jednej instancji Akeneo na tanim hostingu.

Profesjonalna infrastruktura to także odpowiednie systemy wsparcia: monitoring środowisk, zbieranie logów, automatyczne backupy, zabezpieczenia serwerowe. Teoretycznie bez tych elementów można również powiedzieć, że udało się wdrożyć Akeneo i to taniej. Jednak ta oszczędność może w przyszłości okazać się zgubna. Przykładem może być np. włamanie na serwer i skasowanie danych. Brak zabezpieczeń ułatwia włamanie, a brak kopii zapasowej uniemożliwia odzyskanie utraconych danych.

Dedykowane środowisko kontra wdrożenie na środowisku klienta

Kolejnym czynnikiem od początku wpływającym na koszt jest miejsce, gdzie mają powstać środowiska Akeneo. W teorii może się okazać, że żadna z tych dróg nie jest droższa, natomiast warto wiedzieć, czym się różnią.

Korzystanie z już istniejącej infrastruktury klienta i konfiguracja Akeneo PIM właśnie tam, to brak potrzeby wykupywania dodatkowych zasobów sprzętowych czy cloudowych — jeśli tylko obecne podołają przyjęciu kolejnego systemu. Koszta mogą jednak pojawić się tam, gdzie niezbędne będzie przystosowanie i dodatkowa konfiguracja systemów ościennych do Akeneo.

Wdrożenie Akeneo na specjalnie wybranej na te potrzeby infrastrukturze to możliwość skorzystania z już opracowanych schematów samej instalacji/konfiguracji systemu, jak i systemów wspierających. Mamy wówczas możliwość skorzystania ze sprawdzonych schematów, podczas kiedy wdrożenie na środowisku klienta niemal zawsze wymaga dodatkowej analizy, specjalnego przystosowywania już działających systemów monitoringu/logów czy skryptów backupowych. Do tego dochodzą też częste problemy z nadaniem uprawnień.

Podsumowując, wdrożenie na środowisku klienta, z jego wsparciem i z idealnym przygotowaniem się do tego wdrożenia, może zaoszczędzić koszta związane z opłatami za dedykowaną infrastrukturę. Jednak bez idealnego przygotowania może też okazać się, że taniej będzie wdrożyć system na specjalnie wykupionej infrastrukturze, korzystając ze schematów wdrożeniowych.

Migracja danych do Akeneo

To tak naprawdę najistotniejszy element. Ma wpływ nie tylko na to, ile będzie kosztowało samo wdrożenie, ale też ile kosztować będzie późniejsza obsługa i rozwój systemu. Akeneo bazuje na pewnej strukturze danych, która przystosowana jest do skalowania i łatwego zarządzania zebranymi informacjami produktowymi. Najbardziej rozsądnym podejście zakłada, że do tej pory zebrane dane, przystosowujemy do struktury danych Akeneo.

Jeśli obecnie zebrane dane mocno się różnią od schematu Akeneo, musimy je mocno przekształcać, dzielić na poszczególne elementy (atrybuty, kategorie, rodziny itp.) wówczas koszta są wysokie i mogą stanowić kilkukrotność kosztów samej instalacji/konfiguracji Akeneo. Jeśli danych jest mało i są one podobne do struktury Akeneo (mamy wyodrębnione rodziny (attribute setsy) i przypisane do nich atrybuty i produkty, mamy rozbite atrybuty i opisane ich typy, mamy zebrane kategorie, przypisanie produktów do kategorii, mamy odpowiednio zebrane media itp.) to koszty migracji znacząco maleją — dane nie wymagają sporej obróbki i przystosowania.

Dodatkowo warto zastanowić się nad samodzielnym przystosowaniem danych. Ma to wiele korzyści, przede wszystkim łatwiej i co za tym idzie, taniej jest nauczyć się struktury danych w Akeneo i przystosować swoją bazę (którą dobrze znamy) do tej struktury. Działania te po stronie wdrożeniowca wymagają zawsze większego nakładu prac — łatwiej jest poznać strukturę danych, do których mamy przystosować swoje dane w przypadku klienta, niż poznać całą bazę produktów i dopiero dopasowywać je do Akeneo przez wdrożeniowca.

Samodzielna migracja danych do Akeneo lub innego systemu PIM to także świetne poznanie systemu, które w przyszłości skutkuje o wiele wydajniejszą pracą na nim.

Integracje

akeneo pim integracje

Ten element występuje niemal we wszystkich wdrożeniach rozbudowanych systemów IT. Wpływ integracji na koszt całościowy jest zawsze spory i zależy od kilku czynników.

Ilość integracji

Ilość systemów, które należy zintegrować do Akeneo lub z Akeneo wpływa na koszty projektu. Im więcej integracji tym (często) więcej zależności pomiędzy nimi, więc zwykle każda kolejna integracja wymaga więcej pracy. W kontekście ilości ujawnia się wielka zaleta korzystania z rozwiązań typu multistore, które pozwalają tworzyć wiele sklepów, natomiast obsługiwane są przez jeden silnik, a więc wykonuje się też tylko jedną integrację z silnikiem obsługującym sklepy, a nie z każdym sklepem z osobna.

Zakres integracji

Integracja ERP w celu pobrania nowych SKU nie wymaga tak wiele pracy, jak np. integracja Akeneo ze sklepem z systemem multistore (wiele sklepów pod jednym silnikiem) z rozbudowanymi funkcjonalnościami (np. przenoszeniem części funkcji zarządzania produktami na stronę Akeneo i przesyłanie ich do sklepu).

Gotowe moduły integracji

Jeśli istnieje moduł do integracji, który umożliwia zbudowanie bazowego mostu i nie ma potrzeby zaprojektować go od nowa, wówczas koszt jest niższy. Należy jednak pamiętać, że lwia część gotowych integracji wymaga dodatkowych przystosowań do modelu biznesowego klienta. Im więcej takich zmian względem pierwotnej wersji, tym wyższe koszta.

Zakres funkcjonalny integracji

Jak już nakreśliłem wyżej, jeśli integracja jest prostym systemem pobierającym lub udostępniającym bezwarunkowo jakieś okrojone dane, to koszt jej wdrożenia nie jest wysoki. Jeśli jednak integracja to dzieło samo w sobie, które działa uwzględniając różne warunki (np. czy dane z innego systemu już do Akeneo trafiły, czy zostały zmodyfikowane, a jeśli tak to przez kogo i czy te zmiany są istotniejsze od danych z integracji, czy jest odpowiednia godzina i inne procesy nie przebiegają w trakcie pracy itp.), wówczas koszta potrafią być bardzo wysokie, bo i logika działania jest skomplikowana. Co istotniejsze, klienci bardzo często sami nie są do końca pewni, jak to powinno działać — wówczas trzeba brać pod uwagę również koszty analizy i projektowania takich rozwiązań.

Dedykowane funkcjonalności

Akeneo to system Open Source, który zawiera wszystkie najważniejsze funkcje do zarządzania informacjami produktowymi. Mimo to, klienci bardzo często potrzebują rozbudowy istniejących funkcjonalności lub dodanie nowych. Ma to wpływ na koszty całego projektu. Wpływ ten zależy głównie od tego, jak bardzo rozbudowanej funkcjonalności potrzebujemy. Im bardziej skomplikowany zakres funkcjonalny modyfikacji, tym więcej prac zarówno zespołu developerskiego, jak i testowego, aby taką funkcjonalność zrealizować. Dodatkowo wpływ na koszta ma także to, czy planowana funkcja wpisuje się w schematy budowy Akeneo. Jeśli chcemy zmienić sposób działania rdzenia Akeneo, to nawet jeśli funkcjonalność wydaje się „nieskomplikowana”, jej wdrożenie będzie bardzo drogie. Przykładowymi z pozoru „prostymi” zmianami, które w rzeczywistości są bardzo drogie, są głównie te, które ingerują w strukturę danych produktowych w Akeneo (np. możliwość dodania produktu do wielu rodzin). Wówczas oprócz samej zmiany w strukturze trzeba zmienić też wszystkie funkcje, które z tej struktury korzystają, czyli praktycznie wszystkie w Akeneo.

To czy można tanio wdrożyć daną funkcjonalność, zależy też od tego, czy istnieje gotowy moduł, który dodaje rozwiązanie naszej potrzeby do Akeneo. Wówczas koszt to tylko jego zakup i wdrożenie.

Prowadzenie projektu

product owner superbohater wdrożenia akeneo pim

Ostatnim obszarem, który ma duży wpływ na całościowe koszty realizacji, jest udział klienta w samym projekcie. Doświadczony i znający własne zasoby IT Product Owner, który pomoże przy tworzeniu zadań i analizie, albo w idealnej sytuacji, dokładnie rozpisze prace, oznacza łatwiejsze realizowanie projektu i brak potrzeby wykonywania analiz i projektowania po stronie wdrożeniowca.

Zespół wdrożeniowy bez wsparcia Product Ownera musi od początku sam rozpoznać cały system IT klienta, który będzie miał wpływ na Akeneo. Czasami bez żadnej dokumentacji trzeba wykonać pełną analizę wszystkich planowanych do realizacji etapów. Wsparcie PO mocno obniża te koszty.

Tutaj znajdziesz więcej informacji o tym, jak zoptymalizować zespół projektowy.

No to, ile ostatecznie to kosztuje?

Mam nadzieję drogi czytelniku, że na tym etapie już wiesz, że to, ile kosztuje wdrożenie Akeneo, zależy od wielu czynników.

Aby oszacować koszty wdrożenia, odpowiedz sobie na pytania:

  1. Czy Akeneo zostanie wdrożone na Twojej infrastrukturze?
  2. Czy chciałbyś profesjonalnie zabezpieczyć środowiska Akeneo i je monitorować?
  3. Czy posiadasz bazę produktową do migracji? Czy jest ona uporządkowana?
  4. Czy i jakie integrację chciałbyś wdrożyć i w jakim zakresie?
  5. Czy potrzebujesz dodatkowych funkcjonalności względem bazowej wersji (podstawowe funkcjonalności możesz zbadać na demo Akeneo pod tym linkiem)
  6. Czy jesteś w stanie poświęcić swój czas (jako osoby, która najlepiej wie, czego potrzebuje Twoja firma), aby dokładnie opisać i kontrolować wykonanie zadań?
Infrastruktura
Podstawowe wdrożenie bez dodatkowych systemów wsparcia Niskie koszta
Dedykowana infrastruktura Niskie koszta
Wdrożenie na istniejącej infrastrukturze Niskie koszta (wyższe niż dedykowana infrastruktura)
Systemy wsparcia np. monitoring, logi, backupy Niskie koszta (wyższe, niż przy wdrożeniu bez systemów wsparcia)
Migracja danych
Samodzielna migracja małej ilości produktów (do 3 tysięcy) Niskie koszta
Samodzielna migracja dużej ilości produktów Niskie koszta (ale wymagany duży nakład pracy po stronie klienta)
Analiza i migracja małej bazy produktowej przez wdrożeniowca Średnie koszta
Analiza i migracja rozbudowanej bazy produktowej przez wdrożeniowca Bardzo duże koszta
Integracje
Prosta integracja w jedną stronę z małym zakresem danych (np. dodanie SKU z ERP) Niskie koszta
Rozbudowana integracja zależna w 2 strony Bardzo duże koszta
Integracja z popularnymi silnikami sklepów (np. Magento) w bazowym zakresie Średnie koszta
Rozbudowana integracja z popularnymi silnikami sklepów (np. Magento) w rozszerzonym zakresie Bardzo duże koszta
Dodatkowe funkcjonalności
Dodanie funkcjonalności nieingerujące w strukturę (np. dodanie nowych opcji w ustawieniach atrybutów) Niskie koszta
Złożone funkcjonalności ingerujące w strukturę danych w Akeneo Bardzo duże koszta
Project Management
Wsparcie Product Ownera i rozpisywanie założeń biznesowych po stronie klienta Niskie koszta
Brak Product Ownera, cała analiza po stronie wdrożeniowca Średnie koszta

Dla jeszcze lepszego zorientowania się w kosztach wdrożenia Akeneo przytoczę 3 scenariusze:

Scenariusz #1: Mały sklep z rowerami

Dla sklepu rowerowego z Poznania, działającego aktywnie w obrębie sprzedaży internetowej wdrażamy systemy Akeneo. Klient dobrze zna system, wie jakich funkcjonalności mu potrzeba i jest je w stanie jasno opisać. Baza rowerów to 300 sztuk, dobrze opisane w arkuszach Excel. Klient chce rozbudowywać bazę informacji produktowych w Akeneo i przenieść dane z Excela do Akeneo we własnym zakresie (przy okazji je poprawiając). Docelowo z Akeneo będzie chciał generować pliki CSV możliwe do zaimportowania ręcznie w jego sklepie na silniku Magento.

W tym scenariuszu na koszt wdrożenia składa się:

  1. Wsparcie klienta w rozpisywanie zadań i analizę;
  2. Brak integracji;
  3. Migracja danych we własnym zakresie;
  4. Brak potrzeby wdrażania dodatkowych funkcjonalności;
  5. Infrastruktura klienta, brak wsparcia systemowego;

Koszt wdrożenia: ok. 12 tysięcy złotych

Scenariusz #2: Średniej wielkości dystrybutor sprzętu sportowego

Dla średniej wielkości dystrybutora sprzętu sportowego, prowadzącego sprzedaż na kilku sklepach pod różnymi brandami, wdrażamy system Akeneo. Obecne dane produktowe to połączenie danych z systemu ERP oraz cenowego, a także plików w postaci CVS i plików z mediami. Baza produktowa to 80 tysięcy produktów. Klient potrzebuje rozbudowy funkcjonalności Akeneo o blokowanie nadpisywania wartości produktów przez nieuprawnionych pracowników. Wymagana jest integracja z systemem cen oraz ERP, a także migracja danych po stronie wdrożeniowca do Akeneo. Ostatni etap to integracja Akeneo ze sklepami, które korzystają z jednego silnika, ale z wykorzystaniem multistore. Stworzona ma być dedykowana infrastruktura z systemami wsparcia. Klient zapewnia Product Ownera do rozpisania prac.

W tym scenariuszu na koszt wdrożenia składało się:

  1. Product owner pomaga w rozpisaniu prac;
  2. Prosta integracja z systemem ERP i systemem Cen;
  3. Rozbudowana integracja ze sklepem internetowym;
  4. Migracja danych średniej bazy produktowej po stronie wdrożeniowca;
  5. Dodatkowe dedykowane funkcjonalności niewpływające na strukturę;
  6. Dedykowana infrastruktura z systemami wsparcia;

Koszt wdrożenia: ok. 130 tysięcy złotych

Scenariusz #3: Międzynarodowy producent artykułów biurowych

Klient to międzynarodowy producent artykułów biurowych. Prowadzi sprzedaż w 14 sklepach w 40 krajach. Dodatkowo prowadzi aplikację mobilną do sprzedaży swoich produktów. Klient korzysta także z drukowanych katalogów produktowych. Baza produktów to 300 tysięcy z 30 wersjami językowymi. Trzymane są one w dedykowanym systemie napisanym na potrzeby klienta, który stanął przed barierą technologiczną. Wdrożeniowiec ma zająć się migracją danych, integracją ze sklepami (zakładając przeniesienie wszystkich funkcji zarządzania produktami do Akeneo) oraz aplikacją mobilną. Integracja ma być stworzona także z systemem ERP i zewnętrznym katalogiem producenta. Potrzebne jest także, aby dodać dodatkowe funkcjonalności w Akeneo, pozwalające na przypisywanie produktów do wielu rodzin jednocześnie. Stworzona ma być dedykowana infrastruktura z systemami wsparcia. Brak Product Ownera, cała analiza po stronie wdrożeniowca.

W tym scenariuszu na koszt wdrożenia składało się:

  1. Product owner nie pomaga w rozpisaniu prac;
  2. Zaawansowane integracje do Akeneo;
  3. Zaawansowane integracje z kanałami sprzedaży;
  4. Migracja danych bardzo dużej bazy produktowej z wieloma wersjami językowymi po stronie wdrożeniowca;
  5. Dodatkowe dedykowane funkcjonalności wpływające na strukturę;
  6. Dedykowana infrastruktura z systemami wsparcia;

Koszt wdrożenia: ok. 952 tysiące złotych

Podsumowanie

Jak widzisz, Akeneo może być lekkim wsparciem dla sklepu, a może być także centralnym systemem, w wielu obszarach zautomatyzowanym i z wieloma integracjami, który jest fundamentem sprzedaży. Koszt wdrożenia takie projektu jest nieporównywalnie większy niż w przypadku prostego „zainstalowania i konfiguracji” Akeneo na serwerze.

Chcesz wiedzieć więcej o PIM? Pobierz nasz darmowy e-book:

Darmowy e-book